NGHỆ NHÂN - THỢ GIỎI - NGƯỜI CÓ CÔNG
Kiên định với sơn mài
(Ngày đăng: 09/07/2018   Lượt xem: 79)

Nguyễn Gia Trí là họa sĩ của thời mỹ thuật Đông Dương, nhắc đến ông là nhắc tới những tác phẩm sơn mài thấm đẫm hồn cốt Việt. Nhưng mới đây, có dịp bước vào Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, xem triển lãm những phác thảo tranh của danh họa Nguyễn Gia Trí ta lại thêm hiểu hơn về một họa sĩ bậc thầy (triển lãm mở cửa tới ngày 10/7).

Kiên định với sơn mài

Tác phẩm “Vườn xuân Trung Nam Bắc” của danh họa Nguyễn Gia Trí hiện trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM.

1. Những phác thảo này nằm trong bộ sưu tập của Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM từ năm 1991 đến năm 2010, và lần này, được mang trưng bày nhân kỷ niệm 110 năm Ngày sinh họa sĩ Nguyễn Gia Trí (1908 - 1993). Qua 40 tư liệu phác thảo này, các nhà phê bình hội họa, họa sĩ và công chúng thưởng lãm có thể thấy được sự lao động nghệ thuật nghiêm túc và sáng tạo của ông.

Theo nhà sưu tập Trương Văn Thuận-người thân thiết với gia đình họa sĩ Nguyễn Gia Trí, một đề tài thường được họa sĩ Nguyễn Gia Trí vẽ phác thảo nhiều lần, ở nhiều góc độ, với các chất liệu, màu sắc khác nhau trước khi hoàn thiện bản thảo chính thức cho một tác phẩm sơn mài.

Thậm chí, mỗi chi tiết nhỏ trong tranh như bàn tay, bàn chân, khóm hoa, cành lá cũng được ông vẽ tỉ mỉ. Ông thường dùng bút bi, bút dạ, sơn dầu, màu nước, chì than, màu sáp… để vẽ phác thảo. Đặc biệt, Nguyễn Gia Trí còn có thói quen ghi chép lại mọi công đoạn sáng tác tác phẩm sơn mài trên bản thảo hoặc phác thảo. 

Chính bởi cách làm việc nghiêm túc này, đến nay, chúng ta có thể biết được nhiều câu chuyện phía sau những tác phẩm nổi tiếng của họa sĩ Nguyễn Gia Trí. Dù cho, các phác thảo nhiều khi có kích cỡ rất nhỏ (15cm x 11cm). Theo Phó Giám đốc phụ trách Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM Trịnh Xuân Yên, nhiều chi tiết phác thảo ở bộ sưu tập này được sử dụng trong tác phẩm “Vườn xuân Trung Nam Bắc” là Bảo vật quốc gia hiện trưng bày thường trực tại Bảo tàng Mỹ thuật TP HCM.

2. Danh họa Nguyễn Gia Trí sinh ra tại xã Trường Yên, huyện Chương Mỹ, tỉnh Sơn Tây cũ (nay thuộc Hà Nội). Ông được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học-nghệ thuật năm 2012 với 5 tác phẩm tranh sơn mài: “Vườn xuân Trung Nam Bắc”, “Thiếu nữ bên hoa phù dung”, “Bên đầm sen”, Trong vườn”, “Cảnh nông thôn”.

Trong bộ tứ của hội họa Việt Nam “Trí, Vân, Lân, Cẩn” (Tô Ngọc Vân, Nguyễn Tường Lân, Trần Văn Cẩn), họa sĩ Nguyễn Gia Trí được biết tới là người đi đầu tìm tòi sáng tác, đưa chất liệu sơn ta truyền thống, vốn quen dùng trang trí, thành chất liệu hội họa sơn mài. Các tác phẩm của ông để lại vẻ đẹp khác biệt, “đi ra từ bóng tối, dưới cục đá mài và bàn tay hăng hái kỳ diệu”, đã góp phần làm rạng danh nền mỹ thuật Việt Nam hiện đại.

Mới đây, Hội Mỹ thuật Việt Nam cũng đã tổ chức Lễ kỷ niệm 110 năm ngày sinh họa sĩ Nguyễn Gia Trí. Họa sĩ Trần Khánh Chương- Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam đánh giá: “Nguyễn Gia Trí là một trong những họa sĩ tiên phong và gắn bó với nghệ thuật tranh sơn mài Việt Nam. Ông đã dành cả cuộc đời mình cho sáng tác nghệ thuật và tìm tòi, phát triển nghệ thuật sơn mài”.

Còn nhà phê bình mỹ thuật Nguyễn Thị Hải Yến cho rằng: “Tranh sơn mài thực sự là hội họa không còn vương vấn chất mỹ nghệ kệch cỡm, bảng màu của Nguyễn Gia Trí đã tạo cho sơn mài một ngôn ngữ rộng lớn, khoáng đạt, tha thiết thả sức tung hoành cho cảm xúc nghệ thuật... Bút pháp của ông cực kỳ bay bướm, màu sắc táo bạo hòa quyện vàng sơn. Tấm sơn mài như chuyển động bằng sức mạnh bên trong kỳ ảo...”

Kiên định với sơn mài
                  Danh họa Nguyễn Gia Trí qua nét ký họa của họa sĩ Bùi Quang Ngọc.

3. Nhìn lại con đường hội họa của danh họa Nguyễn Gia Trí, nhiều người vẫn nhắc tới dấu mốc năm 1932, khi Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương mở Xuởng nghiên cứu Sơn ta. Các sinh viên Nguyễn Gia Trí, Trần Văn Cẩn, Trần Quang Chân, Nguyễn Khang, Phạm Hậu, Tô Ngọc Vân, Nguyễn Đỗ Cung... đã cùng nghệ nhân sơn ta Đinh Văn Thành (1898 - 1977) thực hiện các tác phẩm thực nghiệm.

Sau 6 năm nghiên cứu, tháng 11/1938, triển lãm những sáng tác về sơn ta đã được Trường Cao đẳng Mỹ thuật tổ chức. Cũng trong năm 1938, Hiệp hội Nghệ sĩ Đông Dương (La Cooperative des Artistes Indochinois) ra đời, họa sĩ Nguyễn Gia Trí tham gia tổ chức này cùng với Tô Ngọc Vân, Hoàng Tích Chù, Phạm Hậu, Lê Quốc Lộc nhằm phát triển nghệ thuật tranh sơn mài.

Năm 1939, Nguyễn Gia Trí đã có triển lãm cá nhân tranh sơn mài đầu tiên, gây bất ngờ cho giới mỹ thuật Hà Nội và công chúng khi trưng bày các tác phẩm sơn mài được sáng tác theo kỹ thuật riêng. Sau đó, ông tiếp tục giới thiệu nhiều tác phẩm trong các triển lãm riêng và chung. Thời kỳ này, họa sĩ đã có nhiều tác phẩm sơn mài nổi tiếng như: Bên đầm sen (1938), Vườn xuân và thiếu nữ  (1939), Bình phong tám tấm, hai mặt tranh Trong vườn và Dọc mùng (1938), Chùa Thầy (1939 - 1940)...

Khoảng năm 1944 - 1945, họa sĩ mở xưởng sơn mài ở làng Bưởi. Với tài năng và tình yêu nghệ thuật, sự kiên trì bền bỉ, Nguyễn Gia Trí đã đưa nghệ thuật sơn mài đạt tới đỉnh cao. Trong nhật ký của mình, ông cũng đã khẳng định: “Phải yêu chất liệu, như yêu vợ mình, thì mới có con là tác phẩm. Mỗi chất liệu có đặc điểm riêng. Phải nắm được tính chất riêng của nó. Ví dụ: độ dày mỏng của sơn dầu. Với sơn mài thì lại yêu cầu phẳng, độ bóng, hoặc bằng bất kỳ cách nào, miễn là đạt được hiệu quả nghệ thuật. Khi có điều gì chưa đạt, người vẽ áy náy, tìm cách khắc phục. Cho đến khi tạm thỏa mãn, hoặc thỏa mãn với bức tranh ấy”.
                                                                                  Theo: daidoanket.vn

Ý kiến bạn đọc 0 bình luận
 
Gửi bình luận của bạn
(Bấm vào đây để nhận mã)
Gửi thông tin Nhập lại
 
 
 
                                

Bản quyền thuộc về:  Công ty cp Giáo dục và Đào tạo Hoàng Gia Quốc Tế

Ban truyền thông quan hệ quốc tế - Hiệp hội làng nghề Việt Nam     

Phụ trách biên tập : Nhà báo Lê Kim Hoa       

Địa chỉ: T 16 Hàn Việt Tower- 348 Kim Ngưu, Q Hai Bà Trưng, Hà Nội

Văn phòng 1: Tầng 16 -  Hàn Việt Tower 348 Kim Ngưu- Q Hai Bà Trưng -  HN       

Văn phòng 2: 489 Hoàng Quốc Việt tầng 03                                             

International royal education & training.,jsc                                                

Tel: 04.39766796   Hot line; 0929805137 Viber:0929805137 

Email: irecvietnam@gmail.com   : facebook: irecvietnam,  


 

298
Đang xem:
34.897.014
Tổng truy cập: