VĂN HÓA XÃ HỘI - PHONG TỤC TẬP QUÁN
Gùi trong đời sống người Cơ Tu
(Ngày đăng: 26/07/2019   Lượt xem: 70)
Người Cơ Tu vùng núi Quảng Nam có nhiều nghề thủ công truyền thống như: Dệt chiếu, dệt thổ cẩm, làm gốm bằng tay, đan lát… Trong đó, đan lát là một trong những nghề truyền thống có từ lâu đời nhất.

Kỹ thuật đan lát của người Cơ Tu rất phức tạp, đòi hỏi phải chịu khó và kiên nhẫn, những điều không phải đàn ông Cơ Tu nào cũng làm được. Ấy thế mà nghệ nhân Phạm Văn Crới (66 tuổi), người Cơ Tu ở thôn Éo, xã Ba, huyện Đông Giang đã dành cả đời mình cho… những chiếc gùi.

gui trong doi song nguoi co tu
Loại gùi “Khách tà mòi” dành cho những cô gái trẻ mang khi múa điệu
“Tung tung - dá dá” trong các lễ hội của người Cơ Tu

Vừa giới thiệu cái gùi vừa mới đan, ông Crới cho hay, mỗi cái gùi đều có 3 phần chính: Thân gùi được đan bằng mây, chung quanh thân, có 4 thanh gỗ nhỏ áp vào thành gùi từ đáy trở lên miệng, giúp cho gùi được cứng cáp, không bị lệch khi mang nặng. Đồng bào ở vùng cao (Cơ Tu dal) thường chế tác thân gùi có hình chữ V, đế nhỏ, miệng to, còn đồng bào ở vùng thấp (Cơ Tu phương) thì chế tác miệng và đáy gùi tương đối bằng nhau. Dây mang gùi được đan bằng mây xà phun, mây song... vót mỏng hoặc vỏ cây lạch để đan. Nếu đan bằng mây thì dây bền, chắc hơn. Tùy theo mục đích sử dụng trong các hoạt động mà đan cho phù hợp. Muốn gùi củi, sắn, khoai... thân gùi được đan thưa và lớn; còn nếu gùi gạo, lúa, muối... thì thân gùi phải đan kín (khít). Thông thường, phụ nữ là người mang những gùi này. Cái “ta lét” cũng tương tự như cái gùi, nhưng phần thân ngắn và nhỏ hơn, được thiết kế thêm hai ngăn nhỏ ở thân gùi, hai ngăn này được dùng để mang các vật dụng nhỏ như cơm, gạo, dụng cụ lấy lửa... để đi rừng, rẫy. Đây là loại gùi được đan rất công phu và mất nhiều thời gian. Cái “rê” cao khoảng 25 cm, đan kín, người phụ nữ đeo vào trước bụng, khi thu hoạch lúa rẫy, dùng hai tay trút lúa bỏ vào rê; cái “chuy” có bề ngang khoảng 12 cm, cao khoảng 20cm, đan kín. Khi tỉa lúa trên rẫy, người phụ nữ đeo cái chuy ở bên hông, trong chuy đựng lúa, bắp... giống để lấy ra tỉa. Cái “khách tà mòi” là một loại gùi nhỏ, rất độc đáo, mỹ thuật được đan rất công phu, tỷ mỷ, có cái được đan - trang trí những hoa văn mang hình tượng truyền thống của người Cơ Tu. Đây là loại gùi dành riêng cho những cô gái trẻ chuyên mang quà như rượu, thuốc, trà... đi biếu anh em, cha mẹ, sui gia... hay các cô sơn nữ Cơ Tu mang trong múa điệu “tung tung dá dá” trong lễ đâm trâu, ăn cơm mới...

gui trong doi song nguoi co tu

Loại gùi phổ thông dành cho phụ nữ

gui trong doi song nguoi co tu

Gùi treo trên giàn bếp

gui trong doi song nguoi co tu
Nghệ nhân Crới giới thiệu một loại gùi vừa đan xong

Nghề đan lát truyền thống không chỉ tạo ra nhiều sản phẩm phục vụ cho sinh hoạt hằng ngày, mà còn góp phần tạo nên một nét văn hóa riêng - văn hóa Cơ Tu.

                                                                                 Theo: congthuong.vn
Ý kiến bạn đọc 0 bình luận
 
Gửi bình luận của bạn
(Bấm vào đây để nhận mã)
Gửi thông tin Nhập lại
 
 
 
                                

Bản quyền thuộc về:  Công ty cp Giáo dục và Đào tạo Hoàng Gia Quốc Tế

Ban truyền thông quan hệ quốc tế - Hiệp hội làng nghề Việt Nam     

Phụ trách biên tập : Nhà báo Lê Kim Hoa       

Địa chỉ: T 16 Hàn Việt Tower- 348 Kim Ngưu, Q Hai Bà Trưng, Hà Nội

Văn phòng 1: Tầng 2 Tòa nhà 14a Khu đô thị Định Công - Quận Hoàng Mai _ Hà Nội - văn phòng Lineup

Văn phòng 2: 489 Hoàng Quốc Việt tầng 03                                             

International royal education & training.,jsc                                                

Tel: 024.73046226  Hot line; 0929805137 Viber - zalo :0929805137 

Email: irecvietnam@gmail.com   : facebook: irecvietnam,  


 

110
Đang xem:
44.119.045
Tổng truy cập: